Vermogen opbouwen: wat het is, hoe het werkt en wat je ermee kunt

Geschreven door

in

Vermogen is iets waar veel mensen over nadenken, maar wat precies betekent het? In de basis gaat het om alles wat je bezit minus wat je schuldig bent. Denk aan spaargeld, een huis, aandelen of een bedrijf. Trek je daar je schulden van af, dan houd je je nettovermogen over. Voor de meeste mensen begint dat klein, maar met tijd en slimme keuzes kan het flink groeien. Het onderwerp leeft: van jonge mensen die voor het eerst sparen tot ouderen die nadenken over wat ze nalaten aan hun kinderen.

Wat telt mee bij je totale rijkdom

Veel mensen denken bij financiële rijkdom alleen aan geld op een bankrekening. Maar je bezittingen bestaan uit veel meer. Een eigen woning is voor de meeste Nederlanders het grootste onderdeel van hun totale bezit. De waarde van een huis is de afgelopen jaren flink gestegen, waardoor huiseigenaren op papier veel rijker zijn geworden zonder dat ze er iets voor deden. Daarnaast tellen ook pensioenrechten, beleggingen, een auto en zelfs een eigen onderneming mee. Al deze vormen van bezit samen geven een volledig beeld van je financiële positie. Schulden zoals een hypotheek of een studieschuld gaan er weer van af.

Hoe mensen hun geld laten groeien

Sparen is de bekendste manier om geld opzij te zetten, maar het levert op dit moment weinig op door de lage spaarrente. Steeds meer mensen kiezen daarom voor beleggen. Bij beleggen zet je geld in aandelen, obligaties of fondsen met de hoop dat de waarde stijgt. Dat brengt ook risico met zich mee: de waarde kan dalen. Een andere populaire aanpak is investeren in vastgoed. Wie een huis koopt en verhuurt, ontvangt maandelijks huurinkomsten en bouwt tegelijk vermogen op doordat de waarde van het pand stijgt. Er is geen één beste manier: wat werkt, hangt af van je situatie, je doelen en hoeveel risico je aankunt.

Vermogen en belasting in Nederland

In Nederland betaal je belasting over je bezittingen via box 3 in de inkomstenbelasting. De belastingdienst gaat er hierbij vanuit dat je een bepaald rendement behaalt op je spaargeld en beleggingen, ook als dat in werkelijkheid lager is. Dit systeem staat al jaren ter discussie en er zijn meerdere rechtszaken over gevoerd. Wie veel spaargeld heeft, merkt dat een deel van de opbrengst naar de overheid gaat. Er geldt wel een heffingsvrij vermogen: een bedrag waarover je geen belasting betaalt. In 2024 is dat ongeveer 57.000 euro per persoon. Wie slim omgaat met schenkingen, een schenking aan kinderen of andere vormen van overdracht, kan soms belasting besparen.

Vermogen doorgeven aan de volgende generatie

Veel ouders en grootouders denken na over hoe ze hun financiële opbouw kunnen doorgeven aan hun kinderen of kleinkinderen. In Nederland zijn er regels voor schenken en erven. Jaarlijks mag je een bepaald bedrag belastingvrij schenken. Kinderen mogen bovendien eenmalig een groter bedrag ontvangen, bijvoorbeeld voor de aankoop van een woning. Wie dit goed plant, kan erfbelasting beperken. Een testament laten opstellen bij een notaris helpt om alles goed te regelen. Het gaat bij erfenis niet alleen om geld: ook een huis, een bedrijf of waardevolle spullen vallen hieronder. Vroeg beginnen met nadenken over deze overdracht maakt het makkelijker voor iedereen.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen bruto en netto vermogen?
Bruto vermogen is de totale waarde van alles wat je bezit, zoals je huis, spaargeld en beleggingen. Netto vermogen is wat overblijft als je daar alle schulden van aftrekt, zoals een hypotheek of lening. Het nettobedrag geeft een eerlijker beeld van je werkelijke financiële positie.

Hoeveel spaargeld is vrijgesteld van belasting in Nederland?
In Nederland geldt een heffingsvrij vermogen in box 3. In 2024 betaal je geen belasting over de eerste 57.000 euro aan bezittingen per persoon. Ben je getrouwd of heb je een fiscaal partner, dan is dat bedrag samen 114.000 euro.

Vanaf welk bedrag ben je vermogend in Nederland?
Er is geen officiële grens, maar het CBS hanteert soms een grens van 500.000 euro aan nettobezittingen om iemand als vermogend te beschouwen. De meeste Nederlanders zitten daar ruim onder. Het gemiddelde nettobezit per huishouden ligt rond de 200.000 euro, maar dit wordt sterk omhoog getrokken door mensen met veel bezit.

Kan iedereen vermogen opbouwen, ook met een laag inkomen?
Zelfs met een bescheiden inkomen is het mogelijk om langzaam geld opzij te zetten. Kleine bedragen regelmatig sparen of beleggen kunnen over lange tijd flink oplopen door het rente-op-rente effect. Het begint met inzicht in je uitgaven en een vast bedrag dat je maandelijks apart zet, hoe klein ook.